Piles in Marathi मूळव्याध लक्षणे, कारणे आणि उपचार

Piles in Marathi मूळव्याध रोग – पाईल्स म्हणूनही ओळखला जातो तर हिंदीत बवासीर म्हणुन ओळखला जातो – हा रोग गुदद्वारा आणि गुदाशय मध्ये उपस्थित नसांमध्ये सूज आणि तणाव निर्माण करतो. सामान्यतः हा गुदद्वारा आणि गुदाशय मध्ये उपस्थित नसांचा “वैरिकोज वेन्स” रोग आहे. मूळव्याध गुदाशयाच्या आतील भागात किंवा गुदद्वाराच्या बाहेरील भागात होऊ शकतो.

Piles मूळव्याध अनेक कारणांमुळे होऊ शकतो, तरी नेमके कारण अद्याप ज्ञात नाही. हे आतड्याच्या हालचालीदरम्यान ताण पडल्यामुळे किंवा गर्भधारणेदरम्यान गुदद्वाराच्या नसांमध्ये वाढलेल्या दाबामुळे देखील होऊ शकते.

मूळव्याधची लक्षणे देखील वेगवेगळ्या प्रकारची असू शकतात, ज्यामध्ये थोडीशी खाज सुटणे किंवा अस्वस्थता येण्यापासून ते गुदद्वारातून रक्तस्त्राव होणे किंवा गुदद्वाराच्या काही भागातून रक्त बाहेर पडणे इत्यादी होऊ शकते. मूळव्याधची लक्षणे त्याच्या तीव्रतेवर अवलंबून असतात.

काहीवेळा मूळव्याधीचा उपचार जीवनशैलीत काही साधे बदल करून देखील केला जाऊ शकतो, जसे की फायबरयुक्त आहार घेणे आणि क्रीम लावणे इ. दुसरीकडे, काही गंभीर प्रकरणांमध्ये उपचार करण्यासाठी ऑपरेशनची देखील आवश्यकता असू शकते. अत्यंत दुर्मिळ प्रकरणांमध्ये, मूळव्याध पासून गुंतागुंत सामान्यतः विकसित होते. परंतु मूळव्याधांवर उपचार न केल्यास दीर्घकाळ जळजळ आणि लालसरपणा येऊ शकतो आणि अल्सर होण्याची शक्यता वाढते.

Piles मूळव्याध हा रोग हे सहसा धोकादायक नाहीये पण जर ते अस्वस्थता आणत असतील तर उपचार करणे आवश्यक आहे. गर्भधारणेदरम्यान मूळव्याध उद्भवल्यास, ते स्वतःच बरे होतात. बद्धकोष्ठतेमुळे होणाऱ्या मूळव्याधांवर उपचार करण्यासाठी आहार आणि जीवनशैलीत बदल आवश्यक आहेत. याशिवाय मूळव्याधवर शस्त्रक्रियेच्या मदतीनेही उपचार करता येतात.

मूळव्याध चे प्रकार – Types of Piles in Marathi

मूळव्याधचे चार मुख्य प्रकार आहेत

अंतर्गत मूळव्याध (Internal Hemorrhoids) 

या प्रकारचा मूळव्याध गुदाशयाच्या आत विकसित होतो. मूळव्याधच्या काही प्रकरणांमध्ये, ते दिसत नाहीत कारण ते गुदद्वारापर्यंत खोलवर विकसित होतात. अंतर्गत मूळव्याध सहसा कोणतीही गंभीर स्थिती निर्माण करत नाही आणि ते स्वतःच बरे होतात.

बाह्य मूळव्याध (External Hemorrhoids) 

या प्रकारचे Piles मूळव्याध गुदाशयाच्या वर विकसित होते. हे पृष्ठभागाच्या बाहेरील बाजूस विकसित होते ज्यामधून मल बाहेर येतो. काही प्रकरणांमध्ये ते दिसत नाहीत तर इतर प्रकरणांमध्ये ते गुदाशयाच्या पृष्ठभागावर गुठळ्या म्हणून दिसतात. बाह्य मूळव्याध सहसा कोणतीही गंभीर समस्या निर्माण करत नाही. परंतु जर यामुळे तुम्हाला वेदना होत असेल किंवा इतर अस्वस्थता येत असेल किंवा तुमच्या दैनंदिन जीवनशैलीत समस्या निर्माण होत असतील तर तुम्ही डॉक्टरांना दाखवावे.

लांबलचक मूळव्याध (Prolapsed Hemorrhoids) 

जेव्हा अंतर्गत मूळव्याध सूजतात आणि गुदाशयातून बाहेर पडतात तेव्हा या स्थितीला प्रोलॅप्सड पायल्स म्हणतात. यामध्ये, मूळव्याध सुजलेल्या गाठीप्रमाणे किंवा गुदद्वारातून बाहेर पडलेल्या ढेकूळाच्या रूपात दिसून येतो. आरशाच्या साहाय्याने या भागाचे परीक्षण करताना आपण ढेकूळ पाहू शकता.

खुनी मूळव्याध (Thrombosed Hemorrhoids) 

या प्रकारच्या मूळव्याधांना मूळव्याधांची गुंतागुंत देखील म्हटले जाऊ शकते, ज्यामध्ये रक्ताच्या गुठळ्या तयार होऊ लागतात. या रक्ताच्या गुठळ्या बाह्य आणि अंतर्गत दोन्ही मूळव्याधांमध्ये विकसित होऊ शकतात.

मूळव्याध के ग्रेड – Grades of Piles in Marathi

अंतर्गत मूळव्याधांना त्यांच्या तीव्रतेनुसार आणि आकारानुसार ग्रेड १ ते ४ मध्ये वर्गीकृत केले आहे

मूळव्याध ग्रेड १

अंतर्गत मूळव्याध मध्ये, गुदद्वाराच्या कालव्याच्या आतील अस्तरावर थोडी सूज असते. त्यामुळे वेदना होत नाहीत. ग्रेड 1 मूळव्याध सामान्य आहे.

याला मूळव्याधचा प्रारंभिक टप्पा म्हणता येईल. ग्रेड 1 मूळव्याध सामान्य आहे, कोणतीही गंभीर लक्षणे नाहीत. पाणी पिऊन, बद्धकोष्ठता आटोक्यात आणून आणि इतर घरगुती उपाय करून तो बरा होऊ शकतो. त्याची लक्षणे खालीलप्रमाणे असू शकतात –

  • शौच करताना अस्वस्थता जाणवते, शिरा सुजल्या आहेत असे दिसते.
  • शौच करताना सामान्य खाज सुटू शकते.

मूळव्याध ग्रेड २

जळजळ थोडी जास्त होते . मलविसर्जन करताना रक्तासोबत मस्सेही बाहेर पडतात. पण मलविसर्जन नंतर हे मस्से आत जातात. म्हणजे यामध्ये शौचाच्या वेळी चामड्यांचे ढीग बाहेर येतात आणि शौचानंतर ते स्वतः आत जातात. त्याची लक्षणे ग्रेड १ मूळव्याध पेक्षा किंचित जास्त आहेत. जर ते सुरुवातीच्या अवस्थेत असेल तर काही क्रीम, औषधे आणि घरगुती उपचारांनी तो बरा होतो. त्याच वेळी, ग्रेड २ च्या प्रगत अवस्थेत लेसर शस्त्रक्रिया हा एक चांगला उपचार आहे. ग्रेड २ मूळव्याधची लक्षणे अशी असू शकतात-

  • चालताना आणि बसताना सौम्य वेदना.
  • आतड्यांदरम्यान थोडासा रक्तस्त्राव आणि वेदना होऊ शकतात.
  • गुदद्वाराच्या क्षेत्राभोवती खाज सुटणे

मूळव्याध ग्रेड ३

जेव्हा तुम्ही शौचाला जाता तेव्हा चामड्यांसोबत रक्त येते. शौच झाल्यानंतर नंतर बोटाने आत घातल्यास ते आत फिरत राहतात. शौचाच्या वेळी बाहेर पडणाऱ्या चामखीळ बोटांनी ढकलल्यावर गुदद्वाराच्या आत जातात, त्याच्या उपचारासाठी लेसर शस्त्रक्रिया निवडली पाहिजे.
ग्रेड ३ मूळव्याध मध्ये खालील लक्षणे दिसू शकतात:-

  • गुदद्वाराच्या क्षेत्रातून पू किंवा हलक्या रंगाचा रक्तस्त्राव
  • चालताना किंवा बसताना असह्य तीक्ष्ण वेदना.
  • शौच करताना असह्य वेदना होतात.

मूळव्याध ग्रेड ४

अंतर्गत मूळव्याध खूप वेदनादायक असतात. मलविसर्जन करताना रक्तासोबत मस्सेही बाहेर पडतात, पण बोटाने आत ढकलले तरी आत जात नाहीत. हे मस्से कधीकधी खूप मोठे होतात. बहुतेक डॉक्टर ग्रेड 4 मूळव्याधांवर उपचार करण्यासाठी खुल्या शस्त्रक्रियेची शिफारस करतात. ग्रेड ४ मूळव्याधची लक्षणे-

  • प्रत्येक क्रियाकलाप दरम्यान गुदद्वारासंबंधीचा भागात वेदना.
  • आतड्याच्या हालचालींमध्ये जास्त रक्तस्त्राव आणि तीव्र वेदना.
  • उठताना किंवा बसताना आणि बसताना वेदना होतात.
  • मस्से चा आकार वाढणे.

मूळव्याध (पाइल्स) चे लक्षण – Symptoms of Piles in Marathi

मुळव्याधच्या या लक्षणांकडे अजिबात दुर्लक्ष करू नका. कारण ही लक्षणे नंतर गंभीर समस्या बनू शकतात. त्यामुळे मुळव्याधांवर लवकरात लवकर डॉक्टरांचा सल्ला घेऊन उपचार करा.

मूळव्याधची समस्या असल्यास ही लक्षणे दिसू शकतात जसे की:-

  • वेदनादायक आंत्र हालचाली ज्यामुळे गुदाशय किंवा गुदद्वाराला इजा होऊ शकते.
  • आतड्यांसंबंधी हालचाली दरम्यान रक्तस्त्राव.
  • गुदद्वारातून श्लेष्मासारखा स्त्राव.
  • गुदद्वाराजवळ वेदनादायक सूज किंवा ढेकूळ किंवा चामखीळ.
  • गुदद्वाराच्या क्षेत्रामध्ये खाज सुटणे, जी सतत किंवा मधूनमधून असू शकते.
  • गुदद्वाराभोवती कडक ढेकूळ असल्यासारखे वाटते. त्यात वेदना होतात, रक्तही येऊ शकते.
  • शौच करूनही पोट साफ न झाल्याची भावना.
  • शौच करताना जळजळीत लाल चमकदार रक्त येणे.
  • शौच करताना अत्यंत वेदना.
  • खाज सुटणे, लालसरपणा आणि गुदद्वाराभोवती सूज येणे.
  • वारंवार स्टूल पास करण्याची इच्छा, परंतु शौचाच्या वेळी स्टूल जात नाही.

बवासीर (पाइल्स) का कारण – Causes of Piles in Marathi

मुळव्याधांना आयुर्वेदात ‘अर्ष’ म्हणतात. हे वात, पित्त आणि कफ या तीन दोषांच्या दूषिततेमुळे होते. म्हणूनच याला त्रिदोष रोग म्हणतात. ज्या ढीगांमध्ये वात किंवा कफ प्राबल्य असतो, ते कोरडे असतात. त्यामुळे मांसल पेशींमधून स्राव होत नाही. ज्या आर्षामध्ये रक्त किंवा पित्त किंवा रक्तपित्त प्राबल्य असते त्याला अर्ध आर्ष म्हणतात. त्यात रक्तस्त्राव होतो. कोरड्या थंडीत वेदना जास्त होतात.

काही लोकांमध्ये हा रोग पिढ्यानपिढ्या दिसून येतो, परंतु काहींमध्ये तो इतर कारणांमुळे देखील होतो, जे आहेत:-

  • काही लोकांना बस कंडक्टर, ट्रॅफिक पोलीस इत्यादी कामामुळे तासन्तास उभे राहावे लागते.जास्त वेळ उभे राहणे आणि बसणे हे देखील मूळव्याध Piles होण्याचे कारण असू शकते.
  • यासोबत ज्यांना जड वजन उचलावे लागते. या लोकांना मुळव्याध होण्याचा धोका जास्त असतो. जड भार उचलताना श्वास रोखून ठेवल्याने गुद्द्वारावर शारीरिक ताण येतो. हे दीर्घकाळ केल्याने शिरांना जळजळ होण्याचा धोका वाढतो, ज्यामुळे मूळव्याध Piles सुरू होऊ शकतो.
  • बद्धकोष्ठता हे देखील मूळव्याध Piles होण्याचे एक प्रमुख कारण आहे. बद्धकोष्ठतेमध्ये, मल कोरडा आणि कठोर असतो, ज्यामुळे व्यक्तीला मल जाणे कठीण होते. बराच वेळ शांत बसावे लागते. या कारणास्तव, तेथे रक्तवाहिन्यांवर दबाव येतो आणि त्या फुगतात आणि लटकतात, ज्याला मस्से म्हणतात.
  • तळलेले आणि मसालेदार अन्न जास्त खाणे.
  • शौचास न होणे.
  • फायबर युक्त अन्नाचे सेवन न करणे.
  • बाळंतपणाच्या वेळी गुदद्वाराच्या भागावर दाब पडल्यामुळे स्त्रियांमध्ये मूळव्याध होण्याचा धोका असतो.
  • आळस किंवा कमी शारीरिक क्रियाकलाप.
  • धूम्रपान आणि मद्यपान.
  • नैराश्य
  • म्हातारपण – मूळव्याधांपासून संरक्षण करणाऱ्या ऊती वयाबरोबर कमकुवत होतात.
    यामुळे मूळव्याध विकसित होतो आणि बाहेरही येतो.
  • गुदद्वारासंबंधीचा संभोग – गुदद्वारासंबंधीचा संभोग (अनल सेक्स) हे देखील Piles मूळव्याधीचे कारण असू शकते.

मूळव्याध पासुन बचाव – Prevention of Piles in Marathi

Piles  मूळव्याध रोखण्याचा सर्वोत्तम मार्ग म्हणजे स्टूल मऊ ठेवणे जेणेकरून ते कठीण होऊ नये. नियमित शारीरिक हालचालींव्यतिरिक्त, स्टूल मऊ करण्यासाठी आहार देखील महत्त्वाची भूमिका बजावते. यासाठी दिवसभरात २५-३० ग्रॅम किंवा त्याहून अधिक फायबरयुक्त पदार्थांचे सेवन करावे. फायबर-समृद्ध पदार्थांमध्ये दोन्ही प्रकारचे फायबर (विरघळणारे आणि न विरघळणारे) असतात. जर तुम्ही तुमच्या आहारात फायबरचा समावेश करत नसाल तर हळूहळू या घटकाचा आहारात समावेश करा, अचानक आहारातील फायबरचे प्रमाण वाढल्याने पोटात गॅस आणि पोट फुगण्याची समस्या वाढू शकते.

मूळव्याध टाळण्यासाठी तुम्ही खालील उपाय करू शकता –

piles in marathi-1टॉयलेट सीटवर जास्त वेळ बसू नका :

टॉयलेट सीटवर जास्त वेळ बसून राहिल्याने मल जाण्यास त्रास होण्याची शक्यता वाढते. यासोबतच तुम्ही ज्या पद्धतीने सीटवर बसता त्यामुळे तुमच्या गुदद्वाराभोवती असलेल्या रक्तवाहिन्यांवरही दबाव पडतो. यासाठी टॉयलेटमध्ये मोबाईल आणि मॅगझिन नेऊ नका, आवश्यक तेवढाच वेळ टॉयलेटमध्ये घालवा.

पुरेसे पाणी प्या :piles -drink-water

शरीरानुसार पुरेसे पाणी प्या, त्यामुळे मल मऊ होतो. स्टूल मऊ असल्यामुळे त्यातून बाहेर येण्यास कोणतीही अडचण येत नाही. आतड्याची हालचाल करण्याच्या इच्छेकडे दुर्लक्ष करू नका: जर तुम्ही आतड्याची हालचाल करण्याच्या सवयीकडे दुर्लक्ष केले तर या सवयीमुळे तुमचा मल कठीण किंवा कोरडा होऊ शकतो. कठीण स्टूलमुळे ते जाताना त्रास होतो आणि गुदद्वाराच्या नसांवर दाब पडतो. त्याच वेळी, जर तुम्हाला आतड्याची हालचाल करण्याची इच्छा नसेल तर अनावश्यक ताण लागू करू नका.

Piles-diet-in-marathiफायबरयुक्त पदार्थ खा :

आपल्या आहारात हिरव्या पालेभाज्या, संपूर्ण धान्य आणि तृणधान्यांचा समावेश करा. यासोबतच इसबगोलसारखे नैसर्गिक फायबरही तुम्ही तुमच्या आहारात घ्यावे. पण तुम्ही हळूहळू तुमच्या आहारात फायबरचा समावेश करा, कारण काही लोकांना यामुळे गॅस आणि पोट फुगण्याची समस्या देखील होते.

Piles-in-marathiनियमित व्यायाम करा :

शारीरिकरित्या सक्रिय राहिल्याने आतड्यांसंबंधी हालचाल करणे सोपे होते. जर तुम्ही याआधी कधीही व्यायाम केला नसेल, तर अचानक ओव्हरलोड केलेले व्यायाम टाळा जसे की पोटाच्या कुरबुरी. याशिवाय जर तुम्ही संपूर्ण आठवडाभर व्यायाम केला नसेल तर फक्त आठवड्याच्या शेवटी जास्त व्यायाम करू नका. या दरम्यान तुम्ही हळूहळू प्रभावी आणि सुलभ व्यायाम करण्याची सवय लावली पाहिजे. दिवसातून फक्त २० मिनिटे चालणे देखील तुमच्या आतड्याची हालचाल सुधारू शकते.

Piles-in-marathiसक्रिय राहा :

जर तुमची बैठी नोकरी असेल किंवा कमी हालचाल करणारी जीवनशैली असेल, तर सतत एकाच जागी बसण्याऐवजी दर तासाला दोन ते तीन मिनिटे ब्रेक घ्या किंवा चालत जा. लिफ्ट घेण्याऐवजी जिने चढून किंवा खाली जाण्याची सवय लावा. याशिवाय ऑफिस पार्किंगच्या सर्वात दूरच्या ठिकाणी कार पार्क करा, यामुळे तुम्हाला काही अंतर चालण्याची संधी मिळेल.

मूळव्याधचे निदान – Diagnosis of Piles in Marathi

रुग्णाचा वैद्यकीय इतिहास आणि शारीरिक तपासणी करून Diagnosis of Piles मूळव्याधचे निदान केले जाते. हिस्ट्री घेत असताना, मूळव्याधच्या लक्षणांबद्दल विचारले जाते – उदाहरणार्थ बद्धकोष्ठता, शौचास अडचण आणि शौच करताना गुदाशयावर दबाव. गुदाशय रक्तस्रावाचे कारण निश्चित करण्यासाठी इतर प्रश्न विचारले जाऊ शकतात. गुदाशय रक्तस्रावाची काही कारणे म्हणजे ट्यूमर, दाहक आंत्र रोग आणि गॅस्ट्रोइंटेस्टाइनल रक्तस्त्राव.

निदानाची पुष्टी करण्यासाठी शारीरिक तपासणी केली जाते, ज्यामध्ये गुदाशय तपासणी समाविष्ट असते. यामध्ये बोटाने असामान्य गुठळ्या शोधल्या जातात. अंतर्गत मूळव्याध सहसा जाणवत नाही. तीव्र वेदना किंवा सूज असल्यास, गुदाशय तपासणी थांबविली जाते. यासोबतच मूळव्याध आणि बद्धकोष्ठतेमुळे सांध्याभोवतीची त्वचा तडकायला लागते. यामुळे वेदना आणि क्रॅम्पिंग गुदाशय तपासणी अस्वस्थ करते.

जर डॉक्टरांना असे वाटत असेल की गुदाशयातून रक्तस्त्राव होण्याचे कारण Piles मूळव्याध व्यतिरिक्त काहीतरी असू शकते, तर तो ॲनोस्कोपी करेल. ॲनोस्कोपीमध्ये, गुदद्वारामध्ये एक प्रकाशित नळी घातली जाते ज्यामुळे गुदद्वाराच्या आतला भाग दिसतो. जर उदरच्या उर्वरित भागातून रक्त येत असेल तर सिग्मॉइडोस्कोपी किंवा कोलोनोस्कोपी केली जाते. या प्रक्रिया गॅस्ट्रोएन्टेरोलॉजिस्ट (पचनसंस्थेशी संबंधित समस्यांचे डॉ.) किंवा सर्जन करतात.

मूळव्याधचा उपचार – Treatment of Piles in Marathi

बहुतेक प्रकरणांमध्ये, मूळव्याध कोणत्याही उपचाराशिवाय स्वतःच बरे होतात. बर्‍याच रूग्णांना असे आढळून आले आहे की उपचारांमुळे वेदना आणि खाज सुटणे मोठ्या प्रमाणात आराम मिळतो.

जीवनशैलीतील बदल

एक चांगला डॉक्टर सुरुवातीला जीवनशैलीत बदल सुचवेल –

बद्धकोष्ठतेमुळे जड आतड्याची हालचाल होते, ज्यामुळे मूळव्याध होतो. आहारातील बदलांमुळे मल नियमित आणि मऊ होऊ शकतो. तुम्ही तुमच्या आहारात अधिक फायबरचा समावेश करावा, जसे की फळे आणि भाज्या आणि न्याहारीमध्ये तृणधान्यांऐवजी कोंडा यांचा समावेश करावा.

पाणी हे खूप चांगले पेय आहे आणि रुग्णांना अधिकाधिक पाणी पिण्याचा सल्ला दिला जातो.

तसेच, कॅफिन असलेल्या पदार्थांचे सेवन कमी करा. काही तज्ञांचे असे मत आहे की जास्त प्रमाणात कॅफीन घेणे आरोग्यासाठी चांगले नाही.

जर रुग्ण लठ्ठ असेल तर वजन कमी केल्याने मूळव्याधची तीव्रता कमी होऊ शकते.

तुम्ही अगदी सोप्या गोष्टींनी स्वतःला मूळव्याध होण्यापासून रोखू शकता –

  • मल पास करताना जास्त ताण देऊ नका
  • जुलाब होऊ देऊ नका
  • व्यायाम करा

मलम, क्रीम, पॅड किंवा इतर औषधे – अशी अनेक औषधे आहेत जी गुदाशयभोवती लालसरपणा आणि सूज दूर करण्यात मदत करू शकतात. त्यातील काही सक्रिय घटक जसे की विच, हेझेल, हायड्रोकॉर्टिसोन, जे खाज सुटणे आणि वेदना कमी करतात. हे लक्षात ठेवा की ते मूळव्याध बरे करत नाहीत, ते फक्त लक्षणे बरे करतात. सात दिवस सतत वापरल्यानंतर त्यांचा वापर करू नका – दीर्घकाळापर्यंत वापर केल्याने गुदाशय मध्ये अस्वस्थता आणि त्याच्या सभोवतालची त्वचा पातळ होऊ शकते. डॉक्टरांच्या सल्ल्याशिवाय दोन किंवा अधिक औषधे एकत्र वापरू नका.

कॉर्टिकोस्टिरॉईड्स – यामुळे चिडचिड आणि वेदना कमी होते.)

पेनकिलर – तुमच्या मेडिकल स्टोअरला पॅरासिटामॉलसारख्या योग्य पेनकिलरसाठी विचारा.

जुलाब – जर एखाद्या रुग्णाला बद्धकोष्ठतेचा त्रास होत असेल तर डॉक्टर त्याला ते घेण्याचा सल्ला देऊ शकतात.

बँडिंग – डॉक्टर गुदाशयाच्या आत, मूळव्याधच्या तळाभोवती एक लवचिक बँड लावतील, ज्यामुळे रक्तपुरवठा थांबेल आणि काही दिवसांनी मूळव्याध बाहेर येईल. हे उपचार ग्रेड २ आणि ग्रेड ३ मूळव्याधांसाठी कार्य करेल.

मूळव्याध बरा करण्यासाठी टिप्स – Tips for managing piles in Marathi

अयोग्य जीवनशैली आणि अयोग्य आहार ही मूळव्याधची मुख्य कारणे आहेत. मूळव्याध उपचारांसाठी योग्य आहार आणि योग्य जीवनशैली सर्वात महत्त्वाची आहे. जर तुम्ही योग्य आहार आणि जीवनशैलीचे पालन केले तरच औषधे किंवा उपचार प्रभावी ठरतात. जर तुम्हाला  वेदनादायक मूळव्याधपासून मुक्ती मिळवायची असेल, तर खालील जीवनशैली आणि आहाराचे पालन करा जे तुम्हाला मूळव्याधच्या समस्येपासून मुक्त होण्यास मदत करेल.

तुमच्या पोटात कोणतीही समस्या असली तरी त्याचा थेट आणि घातक परिणाम मुळव्याधच्या समस्येवर होतो. त्यामुळे योग्य आहार घेतल्यास मूळव्याधच्या समस्येपासून सुटका मिळण्यास मदत होते आणि अयोग्य आहार घेतल्याने मूळव्याधची समस्या आणखी वाढू शकते म्हणून योग्य आहार घ्या आणि मूळव्याधच्या समस्येपासून मुक्त व्हा.

ओट्स, कॉर्न, गहू इत्यादी सारखे अन्न ज्यामध्ये भरपूर फायबर असते आणि ते सहज पचते ते खा. हे तुम्हाला मूळव्याध मध्ये खूप मदत करेल. याशिवाय अंजीर, पपई, केळी, ब्लॅकबेरी, बेरी, सफरचंद आणि हिरव्या पालेभाज्या खाव्यात ज्या आतड्यांसाठी खूप चांगल्या असतात. बदाम आणि अक्रोड यांसारखे ड्रायफ्रुट्स आणि तुमच्या स्थितीनुसार भरपूर लोह असलेले पदार्थ खा. कांदा, आले आणि लसूण देखील मूळव्याधांवर उपचार करण्यासाठी खूप फायदेशीर आहेत. मल मऊ ठेवण्यासाठी भरपूर द्रव प्या.

पांढरे पीठ किंवा मैदा मूळव्याधची समस्या अनेक पटींनी वाढवू शकतो, म्हणून पांढरे पीठ किंवा सर्व हेतू असलेल्या मैद्याच्या पदार्थांचे सेवन टाळा. जंक फूड, धूम्रपान आणि अल्कोहोलचे सेवन करू नका. दुग्धजन्य पदार्थ बद्धकोष्ठतेची समस्या वाढवू शकतात, ज्यामुळे मूळव्याधची स्थिती बिघडू शकते, म्हणून दुग्धजन्य पदार्थांचे सेवन टाळा. बाजारात विकले जाणारे तेलकट, मसालेदार आणि तयार पदार्थ मूळव्याधासाठी हानिकारक असतात. त्यांचे सेवन टाळा.

लठ्ठपणा आणि मूळव्याध तुमच्या आरोग्यासाठी खूप हानिकारक आहेत. म्हणून, निरोगी शरीरासाठी संतुलित  वजन राखणे खूप महत्वाचे आहे. निरोगी शरीरासाठी वजन संतुलित ठेवण्यासोबतच भुजंगासन, धनुरासन, शवासन, उत्तन पदासन, पश्चिम उत्तानासन इत्यादी काही योगासने मूळव्याधची लक्षणे कमी करण्यासाठी अत्यंत फायदेशीर आहेत.

सिट्झ बाथ किंवा हिप बाथ, मूळव्याध दूर करण्यासाठी आणि जखमा भरण्यासाठी अत्यंत फायदेशीर आहे. सर्वोत्तम परिणामांसाठी, कोमट पाण्यात रॉक सॉल्ट टाका आणि तुमचे नितंब त्या पाण्यात किमान १० मिनिटे पूर्णपणे बुडवून ठेवा. वेदना आणि सूज कमी करण्यासाठी आंघोळीपूर्वी रोझमेरी तेलाने पोटाला मसाज करा.

जास्त वेळ बसणे टाळा. बसण्यासाठी हार्ड सीटऐवजी मऊ आणि आरामदायी आसन वापरा. सेक्स टाळण्याचा प्रयत्न करा. योग्य आहार घ्या, योगासने आणि ध्यान करा आणि शांत आणि आनंदी रहा कारण तणावामुळे मूळव्याधची समस्या वाढू शकते.

मूळव्याधमुळे होणारे नुसकान – Piles complications in Marathi

  • मूळव्याधचा वेळेत  उपचार न केल्यास पुढील गुंतागुंत होऊ शकते:
  • जर मूळव्याध गुदद्वाराच्या बाहेरील भागात स्थित असेल, तर त्यातून मोठ्या प्रमाणात रक्तस्त्राव होऊ लागतो.
  • गुदद्वाराच्या आतील भाग बाहेर निघणेऊतींमध्ये दाब वाढल्यामुळे, ऊतक नष्ट होऊ लागतात, ज्यामुळे अल्सर तयार होऊ लागतात. या स्थितीला टिश्यू नेक्रोसिस म्हणतात. जर गुदद्वाराच्या भागात रक्तपुरवठा खंडित झाला आणि रक्त पोहोचू शकले नाही, तर अशा स्थितीत गॅंग्रीन होतो
  • प्रभावित ऊतक जाड होते आणि त्यामध्ये चट्टे (चट्ट्यांसारखे ओरखडे) तयार होऊ लागतात.
  • गुदद्वाराच्या प्रवेशद्वारावर संक्रमण देखील विकसित होऊ शकते.

Leave a Comment

Benefits of Jeera In Marathi जिरे खाण्याचे फायदे, औषधीय गुणधर्म Diabetes Diet Chart In Marathi मधुमेह रुग्णांसाठी डायट प्लान Mahatma Jyotirao Phule KarjMafi Yojana Mahiti What Is A Menstrual Cup in Marathi Why Rice is Applied After Tilak on Forehead